11 Oktober 2011

Het nieuwe gelaat van de islam

Ga naar overzicht

Deel op:

Het veroordelen van extremisme is niet voldoende. We moeten menselijke beelden cultiveren van onze moslimbroeders en –zusters in Europa. Voor ons, gelovigen, is het fundament daarvan simpel: wij aanbidden dezelfde God.’ Dat zei Ides Nicaise bij een recente viering in de dominicaanse gemeenschap van Leuven.

Ides Nicaise (foto) is werkzaam aan de KU Leuven en kwam via zijn werk in contact met het Lucerna-college in Anderlecht. Die school is opgericht met giften van Turkse ondernemers uit België en Turkije, dat de ambitie heeft om de kloof tussen Turkse en Belgische jongeren te dichten, van de kleuterschool tot in het hoger onderwijs.
Nicaise was zo onder de indruk van de school, dat hij in de Raad van Advies is gestapt. Hij maakte bovendien een reis naar Turkije, om zich te verdiepen in de islamitische wortels van de school. De vruchten van die verdieping vormden de viering van 4 september in de zogeheten Filosofenfontein, de dominicaanse communiteit van Leuven.

Barmhartigheid
&In de Koran wordt God omschreven als de telkens-vergevende, de barmhartige, de genadige, net zoals in de Bijbel. En hij is ook degene die ons oproept tot geweldloosheid en vergeving. Toen Mohammed zwaar gewond werd bij een repressie tegen zijn beweging bad hij 'God, vergeef mijn volk, want ze weten niet wat ze doen’. Waar hoorden we dat nog?
Mohammed wordt in de overlevering beschreven als iemand die steden veroverde zonder bloedvergieten, en de inwoners die zich niet bekeerden vrijuit liet gaan. Het woord Islam betekent “overgave, vrede, vertrouwen”.’

Een helper
&Eén van de vele verbindingen tussen de Bijbel en de Koran is de aankondiging van een Helper, die de gelovigen zal bemoedigen en bezielen. In de Bijbel is dat de Heilige Geest, die de mensen de weg zal wijzen naar de volle waarheid, en hen de kracht zal geven om over Jezus te getuigen tot aan het uiteinde van de wereld. Volgens de Koran is die Helper Ahmad (Mohamed), die de mensen zal aansporen tot het goede en weerhouden van het kwade.’
&Tussen beide versies ligt natuurlijk vanuit theologisch oogpunt een kloof. Maar allebei getuigen ze van Gods zorg voor zijn volk: Hij zal hen niet verweesd achterlaten en hen in de richting van het goede leiden. Hij – de Helper – zal vrede en liefde stichten tussen mensen. Die vrede, zo leren Koran en Bijbel, vereist niet alleen de afwezigheid van geweld, maar ook een klimaat van rechtvaardigheid, herverdeling, zachtmoedigheid, vergeving, gastvrijheid, tolerantie, respect.’

Verwant
&Zou het kunnen dat God na Jezus keer op keer nieuwe gezanten stuurt – onder meer de profeet Mohamed, geïnspireerd door de Heilige Geest? Als de Geest Jezus’ leerlingen in alle talen van de wereld liet spreken, zou Hij dan misschien ook in verschillende godsdiensten over God getuigen? Moslims voelen zich in elk geval erg met ons verwant, zoals blijkt uit volgende passage uit de Koran:

“Je zult merken dat zij die zich Christenen noemen in genegenheid het dichtst staan bij de gelovigen (= de Moslims). Dat komt omdat er onder hen priesters en monniken zijn en omdat zij niet hoogmoedig zijn. (….) Twist met de mensen van het boek slechts op de meest hoffelijke manier, en zegt: Wij geloven in wat naar ons is neer gezonden en wij geloven in wat naar jullie is neer gezonden. Onze God en jullie God zijn één.”

&Laat voor ons, christenen, dan het Pinksterverhaal het verhaal van een interreligieuze Heilige Geest zijn, die ons in verschillende talen en strekkingen elkaar laat bevragen en aanvullen. Laat de komst van de Islam in Europa voor ons een zegen zijn: hun ijver en enthousiasme kan ons geloof aanwakkeren, en het vergelijken van Bijbel en Koran kan ons helpen om samen te blijven zoeken naar het goede en het ware.’

Slotgebed

Wij aanbidden u, Heilige Geest van God,
Wij gissen en raden wie Gij zijt voor ons, naar best vermogen;
wij noemen u met menselijke namen en woorden
om niet geheel te hoeven zwijgen.

Wij openen ons hart voor u, in ontvankelijkheid,
om te verstaan hoe diep en ongezien Gij overal aanwezig zijt.
Gij zijt de lucht die wij ademen,
de verte waarin wij turen,
de ruimte die ons gegeven is.

Gij zijt het vriendelijke licht
waarin mensen voor elkaar aantrekkelijk zijn.
Gij zijt de vinger van God
waarmee Hij spelenderwijs het heelal heeft geordend.

Gij zijt de fijnzinnige liefde waarmee Hij ons geschapen heeft.
het kompas dat ons op God gericht houdt.
In alle talen laat Gij ons zingen en getuigen van zijn woord.

Verbind ons in openheid en liefde
over culturen en godsdiensten heen
met al onze broeders en zusters die ijveren voor het Rijk van liefde,
die zoeken naar hetzelfde hoogste goed
waar ook ter wereld.
Amen

Klik hier voor de volledige tekst van de viering in Leuven.